Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΣΠΟΥΔΑΙΑ ΜΥΑΛΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΣΠΟΥΔΑΙΑ ΜΥΑΛΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 10 Ιανουαρίου 2021

Ο Νίτσε (δεν) τρελάθηκε


Νικόδημος

1. Ο Friedrich Nietzsche (Οκτ. 1844 – Αυγ. 1900) ήταν Γερμανός κλασικιστής, ποιητής και φιλόσοφος που επηρέασε βαθιά πολλούς μεταγενέστερους στοχαστές και απασχολεί ακόμα πάρα πολλούς κριτικούς και αρθρογράφους – όπως κι εμένα σε αυτό το άρθρο. Σίγουρα, δεν κλείστηκε και δεν πέθανε σε άσυλο, όπως το λένε σύγχρονοι μύθοι.

Ήταν λαμπρός κλασικιστής και στα 24 του, το 1868, διορίστηκε (ως νεαρότερος ποτέ καθηγητής της Κλασικής Φιλολογίας στο πανεπιστήμιο της Βασιλείας, Ελβετία). Εκεί γνώρισε κι έγινε στενός φίλος του συνθέτη R. Wagner. Και οι δυο τους ήταν γνωστοί γλεντζέδες που έδιναν συχνά πάρτι για τους πλούσιους και διάσημους στην έπαυλη του μουσουργού (Tribschen, Ελβετία).

Ο Νίτσε ήταν γκέι και δεν παντρεύτηκε ποτέ. Ο Βάγκνερ, κανονικός γυναικάς και παντρεμένος (1870) δεν ενοχλούνταν, μα ούτε οι παρέες τους τότε. Πολλοί διαφωνούν και μια κυρία Salome ισχυρίστηκε πως ο Νίτσε 3 φορές της ζήτησε να παντρευτούν. Μα οι βιογράφοι όλοι του φιλοσόφου την θεωρούν αναξιόπιστη. Ακόμα και η σύφιλή του θεωρείται πως προήλθε από ένα γκέι πορνείο στη Γένουα. (J. Kohler 2002, Zarathustra’s secret…New Heaven, Con. Yale Univ.Press). Υπάρχουν διαφωνίες, όπως πάντα στους πανεπιστημιακούς.

Κωνσταντίνος Μπρουμίδης - Ο "Μιχαήλ 'Αγγελος των ΗΠΑ"

 


Από το βράδυ της Τετάρτης μέχρι σήμερα ,όλοι είδαμε στις οθόνες τις απίστευτες εικόνες στο Καπιτώλιο και τους βανδαλισμούς.

Λίγοι όμως γνωρίζουμε ότι δημιουργός των καταπληκτικών τοιχογραφιών είναι ένας σπουδαίος 'Ελληνας της διασποράς ,ο ζωγράφος Κωνσταντίνος Μπρουμίδης ( 1805-1880)
Ήταν γιος του Σταύρου Μπρουμίδη από τα Φιλιατρά, ο οποίος έφυγε για την Ιταλία πριν ή λίγο μετά τα Ορλωφικά( 1770) για να αποφύγει τους διωγμούς των Τούρκων και της Ιταλίδας Anna Bionchini.
Ο Κωσνατντίνος Μπρουμίδης γεννήθηκε στη Ρώμη το 1806,σε μικρή ηλικία έδειξε το σπάνιο ταλέντο του στη ζωγραφική, μαθήτευσε δίπλα σε διακεκριμένους ζωγράφους και το 1852 μετανάστευσε στις ΗΠΑ, όπου ξεκίνησε να ζωγραφίζει εικόνες σε εκκλησίες.

Τετάρτη 25 Νοεμβρίου 2020

Ο γάμος «ενός ελέφαντα με μία περιστέρα»

 


Ο γάμος «ενός ελέφαντα με μία περιστέρα», έτσι είχε πει η μητέρα της Φρίντα Κάλο, της διάσημης Μεξικανής ζωγράφου όταν της ανακοίνωσε πως θα παντρευτεί τον ομότεχνό της Ντιέγκο Ριβιέρα.

ο καυστικό αυτό σχόλιο αναφερόταν φυσικά στην εξωτερική εμφάνιση του γαμπρού της, που ήταν άσχημος και αρκετά παχύς, πλην όμως γοητευτικός και με άπειρες κατακτήσεις στον γυναικείο πληθυσμό. Γνωστές καλλονές της εποχής σέρνονταν στα πόδια του και έπεφταν ερωτευμένες στην αγκαλιά του, κι εκείνος ως γνήσιος Δον Ζουάν ανταποκρινόταν, έστω και λίγο, σε αυτές τις εκδηλώσεις λατρείας.

Ο Ντιέγκο είχε παντρευτεί ήδη δύο φορές -μάλιστα δεν είχε χωρίσει με τη δεύτερη γυναίκα του, την πανέμορφη Γουαδελούπε Μαρίν, η οποία είχε υπάρξει μοντέλο για πολλά έργα του. όταν γνώρισε το 1928 την Φρίντα Κάλο. Εκείνος ήταν ήδη διάσημος ζωγράφος τοιχογραφιών κι εκείνη τον προσέγγισε για να του δείξει τα έργα της και να τον ρωτήσει αν έχει ταλέντο. Εκείνος της απάντησε θετικά, και έτσι γεννήθηκε ένας μεγάλος έρωτας που όπως ο Ριβιέρα είχε πει θα ήταν η δεύτερη καταστροφή της Φρίντα μετά από το τραγικό ατύχημα, που είχε σε μικρή ηλικία.https://b70d6b463c5e29d9206e625eff64035e.safeframe.googlesyndication.com/safeframe/1-0-37/html/container.html

Δευτέρα 16 Νοεμβρίου 2020

Τσάρλι Τσάπλιν: «Το ήξερα ότι ο μπαμπάς με κορόιδευε», μου ψιθύρισε...

Τσάρλι Τσάπλιν: «Το ήξερα ότι ο μπαμπάς με κορόιδευε», μου ψιθύρισε...

Στην ταινία «Το χαμίνι» (The kid) ο Τσάρλι Τσάπλιν χρησιμοποίησε, ως ηθοποιό, ένα μικρό αγόρι 7 ετών, τον Τζάκι Κούγκαν.

Λεν πως τα μωρά και τα σκυλιά είναι οι καλύτεροι ηθοποιοί στον κινηματογράφο. Αφήστε ένα δωδεκάμηνο μωρό σε μια μπανιέρα με ένα σαπούνι και όταν προσπαθήσει να το πάρει θα δημιουργήσει χείμαρρους γέλιου.

Όλα τα παιδιά, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο είναι μεγαλοφυΐες. Το ζήτημα είναι να τους επιτρέψεις να το δείξουν αυτό. Με τον Τζάκι, τα πράγματα ήταν εύκολα. Υπήρχαν μερικοί βασικοί κανόνες της παντομίμας που έπρεπε να μάθει και ο Τζάκι τους κατέκτησε πολύ σύντομα. Μπορούσε να δώσει συναίσθημα στην κίνηση και κίνηση στο συναίσθημα, και μπορούσε να το επαναλάβει όσες φορές ήθελε, χωρίς να πάψει να δίνει την εντύπωση του αυθόρμητου.

Κυριακή 8 Νοεμβρίου 2020

Τσαρλς Μπάμπατζ, ο πανεπιστήμονας και φιλόσοφος ο οποίος επινόησε τον προγραμματίσιμο υπολογιστή

 


Ο Τσαρλς Μπάμπατζ (26 Δεκεμβρίου 1791 – 18 Οκτωβρίου 1871) ήταν Βρετανός μαθηματικός, φιλόσοφος, εφευρέτης και μηχανικός ο οποίος επινόησε τον προγραμματίσιμο υπολογιστή. Θεωρείται ο «πατέρας του υπολογιστή». Του αποδίδεται η εφεύρεση του πρώτου μηχανικού υπολογιστή, ο οποίος σταδιακά οδήγησε σε πιο προχωρημένο σχεδιασμό. Τμήματα των μη ολοκληρωμένων μηχανών του εκτίθενται στο Μουσείο Επιστημών του Λονδίνου.

 

To 1991 κατασκευάστηκε μια πλήρως λειτουργική διαφορική μηχανή από τα αρχικά σχέδια του Μπάμπατζ, με μεθόδους κατασκευής που αντιστοιχούσαν στον 19ο αιώνα. Η επιτυχής κατασκευή της μηχανής έδειξε ότι η μηχανή θα μπορούσε να λειτουργήσει. Εννέα χρόνια αργότερα το Μουσείο Επιστημών ολοκλήρωσε τον εκτυπωτή που ο Μπάμπατζ είχε σχεδιάσει για την διαφορική μηχανή, μια εξαιρετικά πολύπλοκη συσκευή για τον 19ο αιώνα.

 

Ο ακριβής τόπος γέννησης του Μπάμπατζ αμφισβητείται, αλλά το πιθανότερο είναι ότι γεννήθηκε στην οδό Walworth 44, στο Crosby Row του Λονδίνου, στην Αγγλία. Μια από τις παραδοσιακές μπλε πλάκες του Λονδίνου επισημαίνει αυτό το γεγονός.

Κυριακή 25 Οκτωβρίου 2020

Τα μυστικά των έργων του Ιουλίου Βερν, όπως αποκαλύφθηκαν από τον εγγονό του…

 


Ο Ιούλιος Βερν ήταν ένα ρολόι. Ξυπνούσε πάντοτε στις 5 το πρωί, καθόταν στο γραφείο του, γεμάτο γεωγραφικούς χάρτες, πυξίδες και θεοδολίχους κι έγραφε συνέχεια έως την ώρα του μεσημβρινού γεύματος.

Το απόγευμα δε δούλευε ποτέ. Συναντούσε τους φίλους του, πήγαινε στη λέσχη, διάβαζε εφημερίδες κι έκανε μακρούς περιπάτους, ενώ το βράδυ του άρεσε να δέχεται κόσμο στο σπίτι του. Στις εννιάμισι, όμως, αποσυρόταν πάντοτε για ύπνο, λέγοντας:

“Φίλοι μου, μπορείτε να μείνετε όσο θέλετε, τρώγοντας, συζητώντας ή χορεύοντας. Εγώ, δεδομένου ότι στις 5 πρέπει να είμαι στο πόδι, πάω για ύπνο”.

Αυτή την τακτική ακολούθησε για σαράντα χρόνια και έγραψε περίπου ογδόντα βιβλία, εκ των οποίων έως σήμερα έχουν εκδοθεί εκατομμύρια αντίτυπα σχεδόν σε όλες τις γλώσσες. Έγραφε τόσο πολύ και τόσο συστηματικά, ώστε κάποια στιγμή βρέθηκε προχωρημένος κατά δέκα χρόνια από το εκδοτικό του πρόγραμμα.

Ο Βερν αγαπούσε την οικογένειά του, αλλά το μόνο που τον ενδιέφερε στον κόσμο πάνω απ’ όλα ήταν να γράφει και δεν του άρεσε καθόλου να τον διακόπτουν. Τον εκνεύριζε αφόρητα.

Ο Ιούλιος Βερν συνέλαβε με τη φαντασία του τις πιο θαυμαστές, τις πιο απίθανες, τις πιο παράτολμες επιστημονικές περιπέτειες του 19ου αιώνα. Οι σύγχρονοί του τον αγάπησαν, αλλά ήταν πεπεισμένοι ότι επρόκειτο για μια αχαλίνωτη φαντασία ενός οραματιστή και ονειροπόλου.

Πέμπτη 13 Αυγούστου 2020

Άνθρωποι Που Δεν Πήγαν Σχολείο Κι Άλλαξαν Τον Κόσμο

 

charlieΥπάρχει κάτι που είναι εξίσου αναπόφευκτο με τον θάνατο. Κι αυτό είναι η ζωή.Τσάρλι Τσάπλιν
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
Μετά τους “κακούς μαθητές, μεγαλοφυείς ενήλικες” συνεχίζουμε με κάποιους ανθρώπους που είτε δεν πήγαν καθόλου στο σχολείο είτε έμειναν τόσο λίγο σε αυτό ώστε δεν πρόλαβαν να μάθουν τίποτα. Όμως, ο καθένας στον τομέα του, επηρέασε τόσο τον κόσμο, ώστε να μπορούμε να πούμε ότι τον διαμόρφωσαν -με τη δύναμη του μυαλού τους και μόνο.
~~{}~~
Ο Τόμας Έντισον πήγε στο σχολείο σε ηλικία οκτώ χρονών και έμεινε τρεις μήνες. Ήταν ο τελευταίος στην τάξη και ο δάσκαλος «δεν τον χώνευε».

Ο πατέρας του Έντισον πίστευε ότι ο γιος του ήταν κουτός (μάλλον εκείνος δεν ήταν ιδιαίτερα ευφυής).
Κάποια μέρα ο δάσκαλος είπε στον Έντισον -μπροστά σε όλη την τάξη- ότι είναι αδειοκέφαλος. Ο Τόμας, που δεν ήταν το πιο πειθήνιο παιδί, εγκατέλειψε αμέσως στην τάξη και στο σπίτι είπε ξεκάθαρα στη μητέρα του ότι δε θα ξαναγυρίσει ποτέ στο σχολείο. Και πράγματι έτσι έκανε (το σχολείο δεν ήταν υποχρεωτικό το 1855).
Έμεινε να διαβάζει στο σπίτι, έχοντας ως δασκάλα τη μητέρα του. Εκείνη μπόρεσε να του μάθει μόνο τα βασικά (κολλυβογράμματα, όπως έλεγαν κι οι παλιοί).

Τετάρτη 24 Ιουνίου 2020

Μπορεί τα ρούχα να συγκαλύψουν έναν ανόητο, αλλά τα λόγια του θα τον αποκαλύψουν: ΑΙΣΩΠΟΣ



Όταν ο Αίσωπος διατύπωνε με το σατιρικό ύφος του τους συμβολικούς του μύθους ο κόσμος είχε ήδη βρει τον μεγαλύτερο παραμυθά του. Τα ανθρωπόμορφα σε χαρακτηριστικά προσωπικότητας ζώα του θα μεγάλωναν γενιές και γενιές παιδιών στα μήκη και τα πλάτη του κόσμου, με τα μικρά αφηγήματά του, διατυπωμένα με λιτή συντομία, να διακρίνονται για τον ηθικοδιδακτικό τους ρόλο.
Ο ίδιος δεν έγραψε βέβαια ούτε λέξη, προτιμώντας να διηγείται τις ιστορίες του προφορικά. Και πιθανότατα, αν κρίνουμε από το φημολογούμενο τέλος του, είχε δίκιο να μην απαθανατίζει γραπτά τις άβολες αλήθειες των μύθων του. Ο αισώπειος μύθος είναι μια σύντομη αφήγηση παραδειγματικού χαρακτήρα που αντλεί στοιχεία από τη λαϊκή σοφία αλλά και τη φιλοσοφική κριτική. Ένα σύντομο περιστατικό δηλαδή με πρωταγωνιστές ζώα συνήθως -αλλά και ανθρώπους ή θεούς κάποιες φορές-, το οποίο χρησιμεύει για να εξάρει ή να στηλιτεύσει χαρακτήρες και συμπεριφορές.
Λέγεται ότι ο πρώην δούλος στάλθηκε στο Μαντείο των Δελφών από τον βασιλιά Κροίσο για να πάρει χρησμό, αυτός ωστόσο τα έψαλε στους ιερείς κατηγορώντας τους ότι εξαπατούσαν τον κόσμο! Κι έτσι καταδικάστηκε στα γρήγορα σε θάνατο και ρίχτηκε από την κορφή του Παρνασσού, καθώς τα λεγόμενά του ενοχλούσαν πολλούς.

Τρίτη 7 Απριλίου 2020

Βαγγέλης Παπαθανασίου: «Αν δεν υπήρχε η νύχτα, δεν θα μπορούσε να γεννηθεί το Φως»


Στις 25 Ιανουαρίου έφτασε στα χέρια μας το νέο έργο του Βαγγέλη Παπαθανασίου, το «Nocturne». Ο συνθέτης αποδίδει στο πιάνο έντεκα νέες και έξι κλασικές συνθέσεις του – το «Chariots of Fire», το love theme από το «Blade Runner», αλλά και το θέμα από το «1492», μεταξύ άλλων. Το «Nocturne», που είναι μια αφορμή για να μιλήσουμε για ορισμένα ζητήματα που τον απασχολούν διαχρονικά, μπορεί να προσεγγιστεί ως ένας «διαλογισμός» πάνω στην έννοια της νύχτας. Ο καλλιτέχνης, που κέρδισε το Όσκαρ το 1982 για τη μουσική του στους «Δρόμους της Φωτιάς», έχει δημιουργήσει έργα με κεντρικό θέμα άλλοτε το Διάστημα και άλλοτε τη Γη. Θα έλεγε κανείς ότι ο νυχτερινός ουρανός με τα αστέρια –σε μια θαυμάσια φωτογραφία στο εξώφυλλο του CD– συμβολίζει τη νοητική σύντηξη Διαστήματος και Γης και γι’ αυτό –ως συμβολικό πλαίσιο– συνδυάζει δύο κύριες πλευρές της δημιουργικής έκφρασης του συνθέτη.
«Θεωρώ ότι όλα έχουν ειπωθεί και γραφτεί για τη νύχτα, από την αρχή της ύπαρξης του ανθρώπου, θετικά και αρνητικά», αρχίζει τη συζήτηση ο κ. Παπαθανασίου. «Μυστήρια, παραμύθια, κάθε είδους φόβοι, ερωτισμός, φαντασιώσεις. Και όλα αυτά, γιατί η νύχτα ενισχύει κατά πολύ στον άνθρωπο το συναίσθημα». Το «Nocturne» διαπνέεται από την έννοια της μοναχικότητας, όχι όμως με το βάρος της μελαγχολίας, αλλά με την ισορροπία του στοχασμού και της αταραξίας. «Η μοναχικότητα, η μελαγχολία, ο στοχασμός· σε όλα αυτά τα στοιχεία η νύχτα τούς δίνει τον χώρο να αναπτυχθούν και να λειτουργήσουν», λέει.
Τον ρωτώ γιατί, ενώ είναι ταυτισμένος με την πρωτοπορία στο πεδίο της αξιοποίησης της νέας τεχνολογίας, επέλεξε το έργο αυτό να είναι ουσιαστικά μια ωδή στο πιάνο, ένα παλαιό όργανο. «Αρέσει σε εμάς τους ανθρώπους να μιλάμε για πρωτοπορία, αλλά προσωπικά δίνω σημασία περισσότερο στη συνέπεια», λέει. «Όσον αφορά το πιάνο στο οποίο αναφέρεστε, όπως και τα άλλα μουσικά όργανα, στην ουσία δεν έχει ηλικία. Κάθε όργανο έχει τη δική του προσωπικότητα και οι συνδυασμοί τους δημιουργούν χαρακτήρες και χρώματα. Ως προς την πρωτοπορία, δεν βρίσκεται στα όργανα, αλλά στον άνθρωπο. Παράδειγμα: θα μπορούσατε να γράψετε με το δάχτυλό σας στην άμμο μια φράση ή μια μαθηματική εξίσωση και την ίδια φράση ή εξίσωση να τη γράψετε στον πιο σύγχρονο υπολογιστή. Το νόημα θα είναι ακριβώς το ίδιο».
Σε μια συνέντευξη που έδωσε το 1984 στο περιοδικό Guitar and Claviers είχε πει ότι εργάζεται με το συνθεσάιζερ όπως θα εργαζόταν με μια συμφωνική ορχήστρα. Πρόσθεσε ωστόσο ότι δεν θα μπορούσε ένα συνθεσάιζερ να υποκαταστήσει μια συμφωνική ορχήστρα, γιατί «λείπει ο ανθρώπινος παράγοντας, ο οποίος δεν μπορεί να κωδικοποιηθεί, να προγραμματιστεί». Τριάντα πέντε χρόνια μετά, μπαίνω στον πειρασμό να τον ρωτήσω αν πιστεύει ότι με τη σημερινή πρόοδο της τεχνητής νοημοσύνης μπορεί οι μικροεπεξεργαστές σε ένα συνθεσάιζερ να αρχίσουν να «εξανθρωπίζονται». Θα ήθελε να είχε μπροστά του και να εργάζεται με ένα “νοήμον συνθεσάιζερ” που θα προσέγγιζε ακόμα περισσότερο μια συμφωνική ορχήστρα;

Όλα είναι δόνηση

«Κατ’ αρχάς, είναι προφανές ότι ο άνθρωπος χρησιμοποιεί κάθε διαφορετική πηγή ήχου για να πετύχει ένα άλφα, βήτα ή γάμμα αποτέλεσμα», εξηγεί. «Αυτή ήταν η προσέγγιση, αιώνες πριν, των συμφωνικών συνόλων, μικρών ή μεγάλων. Πάντα θεωρούσα ότι η συμφωνική ορχήστρα ήταν και η αρχή του πρώτου συνθεσάιζερ. Το να νομίζουμε ότι ο ήχος που παράγεται από τα “παραδοσιακά” μουσικά όργανα, που και αυτά δεν είναι τίποτε άλλο από μηχανές, είναι ο σωστός τρόπος, αυτό είναι λάθος. Αυτό που έχει σημασία είναι το πώς τα χρησιμοποιεί ο άνθρωπος και κατά βάθος πώς τα χρησιμοποιεί η μουσική. Άλλωστε, όλα είναι δόνηση και η δόνηση υπάρχει παντού. Ως προς την τεχνητή νοημοσύνη που αναφέρετε και η οποία τελευταία έχει πάρει διαστάσεις μόδας, δεν βλέπω τον λόγο να χρησιμοποιώ ένα μηχάνημα με τεχνητή νοημοσύνη, τη στιγμή που μπορώ να συνεργάζομαι μ’ έναν άνθρωπο».

Σάββατο 1 Δεκεμβρίου 2018

Freddie Mercury: Τι είχε προγραμματίσει να κάνει την τελευταία μέρα της ζωής του

Freddie Mercury: Τι είχε προγραμματίσει να κάνει την τελευταία μέρα της ζωής του
Μια πραγματική διάνοια, ένας άνθρωπος αστέρι με πολύπλευρο ταλέντο που κατάφερε να κάνει ολόκληρο τον κόσμο να χορέψει με τα τραγούδια του, ο Freddie Mercury μπορεί να νικήθηκε από τον ιό του HIV, άφησε όμως πίσω του μια τεράστια μουσική και πολιτιστική κληρονομιά.

Ξεχώρισε και αγαπήθηκε για την ιδιαίτερη προσωπικότητα του, το μοναδικό του στιλ και την υπέροχη φωνή, ενώ ακόμα και σήμερα παρά τον θάνατο του αποδεικνύει το πόσο προχωρημένες παραμένουν οι δουλειές του.
Ο Farrokh Bulsara, όπως ήταν το κατά κόσμον όνομα του, πέθανε σε ηλικία 45 ετών από το AIDS, στις 24 Νοεμβρίου του 1991. Πριν όμως από τον θάνατο του, ηχογράφησε το τελευταίο του album μαζί με τους Queen με τίτλο “Innuendo” με το τραγούδι “The Show Must Go On” να μετατρέπεται σε μεγάλη επιτυχία.

Wolfgang Amadeus Mozart : «Συμπεριφέρομαι στους ανθρώπους ακριβώς όπως μου συμπεριφέρονται»


«Όταν βλέπω ότι κάποιος με περιφρονεί και με περιφρονεί με περιφρόνηση, μπορώ κι εγώ να είμαι τόσο υπερήφανος και περιφρονητικός όσο κάθε παγώνι…»
– επιμέλεια αφιερώματος, Μαρία Λυδία Κυριακίδου

Synopsis547532.mozart.ledev22x
Ο Wolfgang Amadeus Mozart γεννήθηκε στο Σάλτσμπουργκ του 1756, κι ήταν ο γιος βιολιστή στο δικαστήριο του τοπικού πρίγκιπα-αρχιεπισκόπου. Ο πατέρας του, αναγνωρίζοντας από νωρίς το εξαιρετικό μουσικό ταλέντό του, αποφάσισε να τον σπρώξει να ταξιδέψει σε όλη την Ευρώπη, ώστε να μπορεί να εκτίθεται σε όσο το δυνατό ευρύτερο φάσμα μουσικών στυλ και πολιτιστικών μέσων.
Μέχρι την ηλικία των 16 ετών ο Μότσαρτ επισκέφτηκε την Αγγλία, την Ιταλία, τη Γαλλία και τη Γερμανία, είχε συναντήσει πολλές σημαντικές μουσικές και πολιτικές προσωπικότητες και είχε τρεις οπερές στο Μιλάνο.
Ήταν το είδος της εκπαίδευσης που δεν θα μπορούσε να έχει αποκτήσει ποτέ στο Σάλτσμπουργκ και, ενώ το συνεχές ταξίδι μπορεί να συνέβαλε στην κακή υγεία του για ολόκληρη τη ζωή του, ήταν αναμφισβήτητα και ένας σημαντικός παράγοντας στο σχηματισμό του κοσμοπολίτικου μουσικού στυλ του.
Σε όλη τη δεκαετία του 1770, ωστόσο, ο Μότσαρτ ήταν μέλος της ορχήστρας του Σάλτσμπουργκ. Η αυξανόμενη απογοήτευση με τη θέση του τον οδήγησε να δοκιμάσει την τύχη του στο Μάνχαϊμ και το Παρίσι το 1777-8, αλλά το ταξίδι του έφερε μόνο απογοήτευση και μέσα σε λίγους μήνες επέστρεψε και πάλι στο Σάλτσμπουργκ.
Μια σημαντική ανακάλυψη ήρθε, όταν μια επιτροπή από το Μόναχο οδήγησε στην πρώτη μεγάλη όπερά του, την «Idomeneo» (1781), ένα έργο στο οποίο διέχυσε όλη τη μουσική εμπειρία που είχε κερδίσει μέχρι τώρα.

Παρασκευή 27 Απριλίου 2018

Είμαστε από την ύλη που 'ναι φτιαγμένα τα όνειρα

Από τον Γιώργο Μηλιώνη

Στη, στρωμένη με στάχτη, καρβουνόσκονη και ένα παχύ στρώμα από τσόφλια φουντουκιών, μεγάλη πλατεία του θεάτρου Σφαίρα, μας ξεναγεί ο Γ. Μηλιώνης.

Χαλκογραφία του Σαίξπηρ φιλοτεχνημένο από τον φλαμανδικό χαράκτη Martin Droeshout το 1623, επτά χρόνια μετά το θάνατο του βάρδου. Θεωρείται αντίγραφο ενός αυθεντικού πορτρέτου που έγινε κατά τη διάρκεια της ζωής του Σαίξπηρ και το οποίο χάθηκε. Πηγή: Wikimedia Commons

Ο ΟΥΪΛΙΑΜ Σαίξπηρ (βάπτ. 26 Απριλίου 1564 – 23 Απριλίου 1616) είναι ο σημαντικότερος συγγραφέας που έγραψε στην αγγλική γλώσσα και ένας από τους σημαντικότερους δραματουργούς παγκοσμίως. Συχνά αποκαλείται εθνικός ποιητής της Αγγλίας και «Βάρδος του Έιβον».
Τα σωζόμενα έργα του, συμπεριλαμβανομένων και ορισμένων συνεργασιών, αποτελούνται από 38 θεατρικά έργα, 154 σονέτα, δύο μεγάλα αφηγηματικά ποιήματα και πολλά άλλα μικρότερα. Τα έργα του έχουν μεταφραστεί στις περισσότερες γλώσσες του κόσμου και ερμηνεύονται περισσότερο συχνά από τα έργα οποιουδήποτε άλλου θεατρικού συγγραφέα.
Δεν είναι σαφές για ποιες θεατρικές επιχειρήσεις έγραψε ο Σαίξπηρ τα πρώτα έργα του. Το εξώφυλλο του Τίτου Ανδρόνικου στην έκδοση του 1594 αποκαλύπτει ότι το έργο είχε παιχτεί από τρεις διαφορετικούς θιάσους.
Μετά από τις επιδημίες της Μαύρης Πανώλης τα έτη 1592-1593, τα έργα του Σαίξπηρ ερμηνεύτηκαν από το δικό του θίασο σε θέατρο βόρεια του Τάμεση. Όταν ο θίασος βρέθηκε σε διαμάχη με τον ιδιοκτήτη του οικοπέδου, οι ηθοποιοί κατεδάφισαν το θέατρο και χρησιμοποίησαν τα ξύλα για να κατασκευάσουν στη νότια όχθη του Τάμεση το θέατρο Σφαίρα (The Globe), το πρώτο θέατρο που χτίστηκε από ηθοποιούς για ηθοποιούς.
Η Σφαίρα άνοιξε το φθινόπωρο του 1599 και ο Ιούλιος Καίσαρ ήταν ένα από τα πρώτα έργα που ανέβηκαν στη σκηνή.

Δευτέρα 26 Μαρτίου 2018

Ο μαθηματικός που κατάφερε να μετρήσει το άπειρο και... κατέληξε σε ψυχιατρείο


Διαγράφοντας μια πορεία συνυφασμένη με την ανθρώπινη εξέλιξη, τα μαθηματικά πάντα ήταν σε θέση να προσφέρουν τροφή για σκέψη ακόμα και σε όσους δεν είχαν άμεση επαφή μαζί τους. Κάθε αυστηρά ορισμένη μαθηματική έννοια που φαίνεται απρόσιτη ανάμεσα στους περίεργους συμβολισμούς, γίνεται αμέσως πιο ενδιαφέρουσα όταν εμπλακεί η φιλοσοφία για να της δώσει μια πιο... γλυκιά όψη. Αυτός είναι και ο μοναδικός τρόπος ώστε η μαθηματική λογική να γίνει αντιληπτή χωρίς να απαιτούνται μαθηματικές γνώσεις.
 
Φιλοσοφία και μαθηματικά δημιούργησαν από πολύ νωρίς σχέσεις αλληλεξάρτησης. Ο βασικός παράγοντας για να αρχίσει αυτή η... σύμπλευση των επιστημών βρισκόταν κρυμμένος πίσω από την πιο μυστηριώδη έννοια των μαθηματικών, το άπειρο. Τόσο οι μαθηματικοί όσο και οι φιλόσοφοι δυσκολεύονταν να κατανοήσουν την αφηρημένη έννοια του απείρου. Το... πλαγιαστό οχτάρι εμφανιζόταν σαν θεϊκό σύμβολο στα τετράδια των επιστημόνων, εκφράζοντας την έννοια του αμέτρητου, του άπιαστου, ίσως και του ανεξήγητου.
 
Ο Ρώσος μαθηματικός, η Θεωρία Συνόλων και οι πρωτοποριακές ιδέες του
 
Παρόλο που η έννοια του υπήρχε από αρχαιότατα χρόνια, η συντριπτική πλειοψηφία των μαθηματικών επέλεγε να μην ασχοληθεί αναλυτικά με την εξήγηση του απείρου. Λιγό μετά τα μέσα του 19ου αιώνα, ένας παράτολμος Ρώσος αποφάσισε να εστιάσει τις έρευνες του γύρω από την σημασία του απείρου, προσπαθώντας να του δώσει έναν πιο δομημένο ορισμό. Κάποια χρόνια μετά, οι προσπάθειες του Γκέοργκ Κάντορ στέφθηκαν από απόλυτη επιτυχία. Το άπειρο δεν αποτελούσε πλέον τον «δαίμονα» των μαθηματικών, είχε όμως καταφέρει να εισβάλει τόσο βαθειά στην σκέψη του, ώστε ο Ρώσος μαθηματικός να χάσει... την λογική του.
 
Στην προσπάθεια του να διασαφηνίσει την έννοια του απείρου, ο Κάντορ δημιούργησε έναν ολοκαίνουργιο κλάδο των μαθηματικών, την Θεωρία Συνόλων. Η έννοια του συνόλου υπήρχε από παλαιότερα στα μαθηματικά, όμως το περιεχόμενο ενός συνόλου δεν θα μπορούσε παρά να είναι πεπερασμένο σε πλήθος. Ο Ρώσος μαθηματικός δημιούργησε σύνολα που περιείχαν άπειρα στοιχεία και εργάστηκε πολλά χρόνια ώστε να ολοκληρώσει την θεωρία του.
 
Η μεγάλη ανακάλυψη του Κάντορ – Οι δύο όψεις του... απείρου

Πέμπτη 15 Μαρτίου 2018

Τα τελευταία μηνύματα του Hawking για την ανθρωπότητα


Εικόνα τίτλου: (NASA HQ Photo/Flickr)

Ένα από τα τελευταία μηνύματα του Hawking για την ανθρωπότητα ήταν μια προειδοποίηση που πρέπει να σεβαστούμε όλοι.
Το μυαλό του είδε το Σύμπαν μας διαφορετικά. Μετάφραση, επιμέλεια Θωμάς Αργυρέας
Εάν ο Stephen Hawking ήταν αστέρι, θα είχε “τελειώσει” σαν σουπερνόβα.
Δεν είναι ένας άνθρωπος που θα ξεχαστεί σιωπηλά. Οι προβλέψεις του διάσημου φυσικού είχαν το σταθερό χαρακτηριστικό των ειδήσεων της πρώτης σελίδας μέχρι το τέλος του, αφήνοντάς μας να αναρωτηθούμε ποιες από τις προειδοποιήσεις του ήταν βαθιά λόγια σοφίας και ποιες ήταν νευρικές ανησυχίες ενός διάσημου επιστήμονα.
Αλλά είτε συμφωνείτε μαζί τους είτε όχι, αυτές οι πέντε προειδοποιήσεις θα απασχολήσουν, δικαιωματικά, την ανθρωπότητα για τα επόμενα χρόνια.
Θα μπορούσαμε να γράψουμε εκτενή κείμενα για να χαρακτηρίσουμε τον Stephen Hawking. Είναι δύσκολο, όμως, να αποφανθούμε αν η λέξη «αισιόδοξος» είναι ένας από αυτούς τους χαρακτηρισμούς.
“Αντιμετωπίζουμε αρκετές απειλές: πυρηνικό πόλεμο, υπερθέρμανση του πλανήτη και γενετικά τροποποιημένους ιούς”, δήλωσε ο Hawking στο Radio Times το 2016, σύμφωνα με τη Sarah Knapton στο The Telegraph.
“Αν και η πιθανότητα μιας καταστροφής στον πλανήτη Γη σε ένα δεδομένο έτος μπορεί να είναι αρκετά χαμηλή, αυξάνεται με την πάροδο του χρόνου, καθιστώντας την σχεδόν βέβαιη μέσα στα επόμενα χίλια ή δέκα χιλιάδες χρόνια.”
Ο Χόκινγκ υποθέτει ότι το πεπρωμένο μας είναι να γίνουμε είδος που εξαπλώνεται στο διάστημα. Αν τουλάχιστον, μπορέσουμε να αποφύγουμε να αυτοκαταστραφούμε τον επόμενο αιώνα.
“Ωστόσο, δεν θα δημιουργήσουμε αυτοσυντηρούμενες αποικίες στο διάστημα, τουλάχιστον για τα επόμενα εκατό χρόνια, οπότε πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί σε αυτή την περίοδο”.
Θα κάνουμε το καλύτερο δυνατό, Καθηγητή Hawking.

Τρίτη 13 Μαρτίου 2018

20 αθάνατες συμβουλές κομψότητας από την μεγάλη κυρία της μόδας Coco Chanel

Ήταν το απόλυτο είδωλο στον χώρο της μόδας και αποτελεί μέχρι και σήμερα πρότυπο κομψότητας. Η μεγάλη Coco Chanel, δεν είχε μόνο λαμπρές ιδέες περί μόδας και κομψότητας. Είχε και κοφτερό πνεύμα, εξ ου και τα λόγια της έγιναν ρήσεις χαραγμένες στο μυαλό πολλών και (από)τυπωμένες σε παντός είδους περιοδικά, άρθρα και βιβλία.

20 αθάνατες συμβουλές κομψότητας από την μεγάλη κυρία της μόδας Coco Chanel

Ακολουθούν είκοσι χρυσές συμβολές της μεγάλης κυρίας της μόδας:

1. Να είσαι προσεκτική με την πρωτοτυπία. Μπορεί να σε μετατρέψει σε… μασκαρά.
2. Η απλότητα είναι το κλειδί για την αληθινή κομψότητα.
3. Η φροντίδα της εμφάνισής σου πρέπει να αρχίζει απ’ την καρδιά και την ψυχή σου. Τα προϊόντα ομορφιάς δεν βοηθούν από μόνα τους.
4. Είναι αδύνατο για μια γυναίκα ένα έχει κακή διάθεση, αν φοράει τα σωστά ρούχα.
5. Η δαντέλλα είναι μια από τις ομορφότερες απομιμήσεις της φύσης, αλλά τα μαργαριτάρια είναι ιδανικά για κάθε περίσταση.
6. Στην ηλικία των 20, η γυναίκα έχει το πρόσωπο που της έδωσε η φύση. Στα 30, έχει το πρόσωπο που επέλεξε η ίδια. Στα 40, έχει το πρόσωπο που αξίζει.
7. Τα χέρια μιας γυναίκας είναι η κάρτα της. Ο λαιμός και το μπούστο της είναι το διαβατήριό της.

Σάββατο 24 Φεβρουαρίου 2018

ΟΜΥΡΗΤΟΣ/ΟΜΗΡΟΣ=Ο-ΜΗΡΟΣ

Φωτογραφία του Ioannis Stogiannos.
Ήταν γιος του Μελανόπου και της Κύμης. Ο Μελάνοπος ήταν έμπορος, καραβοκύρης κι έκανε μακρινά ταξίδια. Είχε 3 γιους. Ο ένας ήταν ο ΟΜΗΡΟΣ. Κανονικά το όνομά του ήταν Ομύρητος. 
Γεννήθηκε στην Ικαρία το 979 π.Χ. και πέθανε στη Χίο το 917 π.Χ. σε ηλικία 62 ετών, όπου και θάφτηκε.
 Παντρεύτηκε σε ηλικία 32 ετών και απέκτησε δύο κόρες. Διδάχθηκε Φυσική, Αστρολογία, Μαθηματικά από δύο δασκάλους στη Χίο και Ποίηση, Μουσική, Ιατρική, Φιλοσοφία από δύο δασκάλους στη Μήλο. 
Σε ηλικία 21 ετών τελείωσε τις σπουδές του και βοηθούσε τον πατέρα του και πεθερό του και άρχισε να ταξιδεύει σε πολλές παραλιακές χώρες της Μεσογείου, του Ατλαντικού και της Αφρικής. 
Ταξίδευσε επίσης πολλές φορές στην Κ. και Ν. Αμερική και σε κάποια νησιά του Ατλαντικού. Ακόμη σε πόλεις της Ισπανίας, Πορτογαλίας, Γαλλίας, Σουηδίας, Δανίας, Μεσοποταμίας, Αιγύπτου. 
Σε ηλικία 42 ετών σταμάτησε τα μακρινά του ταξίδια κι άρχισε να εργάζεται ως δάσκαλος στη Βοιωτία, Φωκίδα, Αργολίδα, Ιθάκη, Αθήνα κλπ. όπου κι έγραψε 7 μεγάλα και άλλα 3 μικρά (έργα-βιβλία), από τα οποία τα πιο φημισμένα ήταν αυτά που διασώθηκαν: Η ΙΛΙΑΔΑ και Η ΟΔΥΣΣΕΙΑ. Άλλα έργα του είναι: «Βατραχομυομαχία», «Βοιωτικά», «Φωκαϊδικά», «Αργοναυτικά», «Πελασγικά», «Ταξιδεύοντας»… που είναι και το τελευταίο του έργο.
 Από αυτό το έργο είχαν διασωθεί πολλές περικοπές που αναφέρονταν στα ταξίδια του σε χώρα μεγάλη, πέρα του Ατλαντικού (Αμερική/όπου η Κολχίδα, η χώρα των Εσπερίδων και των Αμαζόνων κ.α.). 

Κυριακή 18 Φεβρουαρίου 2018

Μιχαήλ Άγγελος: Ο αρχετυπικός αναγεννησιακός άνθρωπος που άλλαξε την ιστορία της τέχνης

Ο Μιχαήλ Άγγελος, που απεβίωσε στις 18 Φεβρουαρίου 1564 στη Ρώμη ενώ γεννήθηκε στις 6 Μαρτίου 1474, ήταν ζωγράφος, γλύπτης, αρχιτέκτονας και ποιητής. Ήταν η σύνοψη του αναγεννησιακού, ένα δαιμόνιο πνεύμα δηλαδή που ασχολήθηκε με την τέχνη σε όλες της τις εκφάνσεις. Στην ασύλληπτη καριέρα του στα χρόνια της ιταλικής Αναγέννησης ευτύχησε να δει φήμη και να γνωρίσει δόξα και πλούτο, αφού το ταλέντο του αναγνωρίστηκε πολύ νωρίς στη ζωή του. 

michel-angelos_thumbΜιχαήλ Άγγελος, Ο άνθρωπος που άφησε την ψυχή του στο Θεό και το σώμα του στη γη


Στα έργα του περιλαμβάνονται τα εμβληματικά αγάλματα «Πιετά» και «Δαυίδ», που άλλαξαν την πορεία της γλυπτικής τέχνης, ενώ εξίσου μνημειώδεις είναι και οι παραστάσεις του στον θόλο του παρεκκλησιού της Καπέλα Σιξτίνα, έργα που δεν χρειάζονται φυσικά καμία περιγραφή, αφού παραμένουν ορόσημα στην ιστορία της τέχνης. 

Η συνεισφορά του στην οικοδόμηση της δυτικής τέχνης λογίζεται κολοσσιαία, με τον μεγάλο δάσκαλο να έχει αφήσει ανεξίτηλο σημάδι σε ό,τι κι αν μπήκε ποτέ στο δημιουργικό του στόχαστρο: γλυπτική, ζωγραφική, αρχιτεκτονική και ποίηση! 

Στα 13 του χρόνια θα έρθει για πρώτη φορά σε επαφή με τη ζωγραφική και θα εκτεθεί στην τεχνική της νωπογραφίας.  Και μόλις έναν χρόνο μετά την έναρξη της μαθητείας του, μια τεράστια ευκαιρία παρουσιάζεται στον νεαρό μαθητευόμενο: γίνεται δεκτός στο παλάτι του φλωρεντινού ηγεμόνα Λορέντζο του Μεγαλοπρεπή, της πανίσχυρης οικογένειας των Μεδίκων, για να σπουδάσει κλασική γλυπτική στους κήπους των Μεδίκων. 

Η εποχή είναι ιδιαιτέρως γόνιμη για τον ζωγράφο: στα χρόνια που πέρασε στον οίκο των Μεδίκων (1489-1492) απέκτησε πρόσβαση στην κοινωνική ελίτ της Φλωρεντίας, έμαθε την τέχνη κάτω από τις διδαχές του γνωστού γλύπτη Μπερτόλντο ντι Τζιοβάνι, αλλά ήρθε και σε επαφή με τον κύκλο των ποιητών και των ακαδημαϊκών που ονομάστηκαν «ανθρωπιστές» (ουμανιστές, νεοπλατωνικοί κ.λπ.). Με τη βοήθεια των Μεδίκων, μέχρι και ειδική άδεια πήρε από την Καθολική Εκκλησία να μπορεί να μελετά ανατομία, διερεύνηση που θα άφηνε βέβαια το στίγμα της στην υγεία του. 

Τετάρτη 14 Φεβρουαρίου 2018

John Steinbeck: “Όλα τα σπουδαία και πολύτιμα πράγματα είναι μοναχικά.”

“Αναρωτιέμαι πόσους ανθρώπους έχω κοιτάξει, χωρίς να έχω δει.”
– από την Μαρία Λυδία Κυριακίδου


steinbeck11
Γεννήθηκε στις 27 Φεβρουαρίου το 1902 στην Καλιφόρνια και ήταν από τους ανθρώπους, τους οποίους δεν ευνόησε ιδιαίτερα η τύχη σε οικονομικό επίπεδο. Δούλεψε για να μπει στο Στάνφορντ, από το οποίο όμως δεν αποφοίτησε ποτέ.
Απασχολήθηκε, μάλιστα, σε αρκετές χειρωνακτικές εργασίες, προτού ασχοληθεί αποκλειστικά με την συγγραφή.
O Στάινμπεκ, που χαρακτηρίστηκε ως ο “γίγαντας των αμερικανικών γραμμάτων”, εξέδωσε συνολικά 27 βιβλία, ανάμεσα σε αυτά και μια έκδοση με σύντομες ιστορίες. Είναι ευρύτερα γνωστός για τα βιβλία του, “η Πεδιάδα της Τορτίγια”, “Ανατολικά της Εδέμ”“Άνθρωποι και Ποντίκια”  και το “Κόκκινο Πόνυ”.
Είναι με το βιβλίο του “Τα σταφύλια της οργής”όμως, το οποίο περιγράφει την ιστορία της μετανάστευσης μιας οικογένειας από την Οκλαχόμα στην Καλιφόρνια, με το οποίο και θα κερδίσει το βραβείο Πούλιτζερ (1939) αλλά και το εθνικό βραβείο βιβλίου.
Κατά τη διάρκεια του Β’Παγκοσμίου πολέμου, ο Στάινμπεκ υπηρέτησε και ως πολεμικός ανταποκριτής, ενώ ,τελικά, τιμήθηκε με το Νόμπελ Λογοτεχνίας το  1962.

[Τα πρώτα χρόνια και οι σπουδές]
images
Ο Στάινμπεκ ανατράφηκε με λιγοστά μέσα. Ο πατέρας του άλλαζε συχνά δουλειές, προκειμένου να συντηρήσει την οικογένειά του. Δεν είναι τυχαίο που τα περισσότερα βιβλία του πασίγνωστου συγγραφέα,περιγράφουν αντικειμενικές συνθήκες ανέχειας.
Σε γενικές γραμμές,αν εξαιρεθεί η οικονομική δυσχέρεια,ο Στάινμπεκ και οι τρεις αδελφές του,έζησαν ευτυχισμένα παιδικά χρόνια.
Ήταν ένα ντροπαλό παιδί αλλά έξυπνο κι από πολύ νωρίς έδειξε την αγάπη του για τη συγγραφή.
Μεγαλώνοντας στη Σαλίνας της Καλιφόρνια,θα δεθεί από νωρίς με τη γη,στοιχείο που επίσης θα καταφανεί στις μετέπειτα συγγραφικές του απόπειρες.
Ήδη από την ηλικία των 14 ετών θα αποφασίσει πως θέλει να γίνει συγγραφέας και για τον λόγο αυτό ,συχνά θα κλειδώνεται στο δωμάτιο του με σκοπό να συγγράψει ποίηση αλλά και ιστορίες.

Τρίτη 13 Φεβρουαρίου 2018

Νίκος Καββαδίας : η πίκρα του για τον Σεφέρη και τη γενιά του ’30



“Κύριε…ετούτο το κορμί το τόσο αμαρτωλό
σε λίγο στις υδάτινες ειρκτές νεκρό θα πέσει…
Μα τέσσερα όμως σκέφτομαι γαλόνια εγώ χρυσά
κι ένα θλιμμένο δόκιμο, που δε θα τα φορέσει…”
– επιμέλεια, σύνθεση Μαρία Λυδία Κυριακίδου


<Σύνοψις>
Νίκος-Καββαδίας.jpg
Ο ποιητής της θάλασσας. Ένας άλλος Άγιος των ναυτικών. Ένας από τους πιο δημοφιλείς Έλληνες ποιητές.
Γεννημένος στις 11 Ιανουαρίου του 1910 στο Νικόλσκι Ουσουρίσκι, στη Μαντζουρία της Ρωσίας, καταγόμενος από την Κεφαλονιά από γνωστή οικογένεια εφοπλιστών του νησιού.
Στις 10 Φεβρουαρίου του 1975, στην κλινική ” Άγιοι Απόστολοι” θα αφήσει την τελευταία του πνοή , έπειτα από ισχυρό εγκεφαλικό επεισόδιο.
Κηδεύτηκε στο Α΄Νεκροταφείο με την ηχηρή παρουσία αρκετών ανθρώπων των γραμμάτων και τεχνών, οι οποίοι επισφράγισαν τελικά την αναγνώριση του ποιητικού έργου του, έστω και μετά θάνατον.

<Τα πρώτα χρόνια>
1918
Από το πολυσέλιδο αφιέρωμα του ένθετου «επτά ημέρες» της εφημερίδας  Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, την Κυριακή 28 του Φλεβάρη 1999.
Όταν το 1914 ξεσπάει ο Πόλεμος, η οικογένεια θα επιστρέψει στην Ελλάδα για να εγκατασταθεί στο Αργοστόλι, με εξαίρεση τον πατέρα ο οποίος θα επιστρέψει στις επιχειρήσεις του. Λίγο καιρό αργότερα, ο πατέρας του θα χρεοκοπήσει, ενώ κατά τη διάρκεια της Οκτωβριανής Επανάστασης (1917), φυλακίζεται.  Επιστρέφει και πάλι στην Ελλάδα με κομμένα τα φτερά, το 1921.
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

1

Το Ενατο Κυμα